diyabetik cocuk.com.Tip 2 diyabet tedavisinde esaslar.Tip 2 diyabet ve tedaviyi etkileyen faktörler ? Hb1Ac düzeyleri ve kan şekeri hedefleri ne olmalıdır? Antidiyabetikler ve insülin ne zaman?Tip 2 diyabet olgularında insülin dozu,tipleri,uygulama planı. Tip 2 diyabet olgularında insülin direnci.Kan şekeri yüksekliği ne tür problemlere yol açar?Tip 2 diyabet tedavisinde antidiyabetikler ve insülin pompası.Kan şekeri hedefleri.Kontrolü sağlamada insülin pompası etkinliği.
Kan şekeri düzeylerinde düşmeyi sağlamada kilo verme ve egsersiz yeterli gelmediği durumlarda antidiyabetikler kullanılır.Diyabet hastalığının ilerleyici özelliğinden hemen hemen tüm tip 2 diyabet’ liler sonunda insülin’e ihtiyaç duyarlar.
Tip 2 diyabet olgularında ilaç tedavilerinde amaç, kan şekerini düşürme, insülin ‘e hassasiyet sağlamak, beta hücre fonksiyonlarını korumak, komplikasyonları geciktirmek-önlemek.
Tip 2 diyabet olgularında tedavi planlanırken birçok faktör göz önünde tutulmalı;
Hastanın yaşı ve cinsiyeti
Tip 2 diyabet süresi
Olgularda yüksek tansiyon,obesite, lipit yüksekliği varlığı
Olgularda komplikasyonların varlığı
Sosyoekonomik durumları
Sigara,alkol kullanımı
Aslında tam bir fikir birliği olmasa da , HbA1c düzeyi %7 üzerinde ise antidiyabetikler kullanılır.
Hastalarda hedef olarak %6 -%7 aralığı alınmalıdır.
Açlık kan şekeri düzeyleri 110mg/dl altı ,
Tokluk kan şekeri düzeyleri de 140mg/dl altı olmalıdır.
Diyabet tanısı konduğunda yaşam stili değişikleri yanı sıra Metformin ilk seçenek ilaç olarak uygun bir seçimdir, 1-2 aylık süreçte etkin doza ulaşılmalı.
Kan şekeri düzeyleri düşmediği takdirde ek bir ilaç kullanılabilir.
HbA1c düzeyleri %8.5 üzerindeyse insülin tedavisi planlanmalıdır.
Son yıllarda gelişmelerle , antidiyabetiklerde, değişik metabolik etkilerde 6 grup ilaç kullanımı mümkün hale gelmiştir. Her bir ilaç şeker düzeyini düşürmede etki gösterirken, bazen kombine olarak ta kullanılırlar.
Diyabet tanısı yeni konduğunda tek ilaç etkin olabilirken, ilaca başlandık tan yaklaşık 5 yıl sonrası ikinci bir ilaç eklenme gereği ile karşılaşılır.
İki ilaç kullanılacağı zaman değişik mekanizma ile etki gösterenler tercih edilmelidir.
Piyasada tip 2 diyabet olgularında kullanılmak üzere, tek hap içinde iki ilacı kombine olarak içerenler de vardır.
Tip 2 diyabet olguları sonunda insülin kullanmak zorunda kalacağından, özellikle antidiyabetiklerle yeterli kontrol sağlanamayanlarda bu durum erken gündeme getirilmelidir.
Eğer HbA1c düzeyleri kontrolün iyi olmadığını düşündürüyorsa, açlık kan şekeri seviyeleri 200mg/dl düzeylerine yükseliyorsa, insülin akla gelmeli, akşam saatlerine 10-20 ünite insülin eklemesi yapılabilir.Tüm gün şeker düzeyleri ve tokluk düzeyleri yüksek seyrediyorsa, tam – çoklu doz insülin planlanır.
İnsülin planlanması ve başlanması tip 1 diyabet gibidir, ancak tip 2 diyabet olgularında bir miktar beta hücresi varlığı nedeniyle tip 1 diyabet gibi fizyolojik insülin tamamlama tedavisine gerek yoktur.
Tip 1 diyabet olgularında hesaplanan insülin dozları , tip 2 diyabet olguları için fazla gelebilir, 0.5 ünite/kg dozundan daha az dozlar çoğu tip 2 diyabet olgusu için yeterli olabilir.
Kullanılan insülin;
Bazal insülin (lantus,levemir) , orta etkili (NPH) ,karışım insülin olabilir.
Olguların genel değerlendirmesiyle insülin uygulaması , dozları ve tipleri
düzenlenmelidir.
Tip 2 diyabet ve insülin pompası
İnsülin pompası kullanımının tip 1 diyabet olgularındaki faydaları belirgindir, yine şeker kontrolünü sağlamada tip 2 diyabet olguları da uygun aday olabilirler.Tip 1 diyabet olgularında olduğu gibi insülin kolay, ve doğru dozlamalarla, tüm veriler izlenerek , kullanılabilir.
Tip 2 diyabet olgularında şeker yükselir çünkü insülin etkin bir şekilde glükozu hücre içine yerleştiremez.Bu olgularda insülin direnci,yüksek trigliseritler,HDL düşüklüğü,hipertansiyon obezite problemleri de mevcuttur.Tip 2 diyabet ilerleyici bir hastalıktır, vücut önce insülin direncini kırmak için insülin miktarını arttırır, ancak zaman ilerledikçe beta hücrelerinin kaybıyla insülin azalacaktır.
Tip 2 diyabet olgularının çoğunda diyet,egsersiz ve kilo vermede sorunlarla karşılaşılır,şeker hedeflerini tutturmak için antidiyabetikler önerilir.Bu tedaviye yanıt alınamazsa insülin başlanır.İnsülin tedavisi erken başlanırsa beta hücrelerine şeker yüksekliğinin yaratacağı hasar azalacaktır.
Tip 2 diyabet olgularının yarısından fazlası enjeksiyon veya pompa ile insülin kullanımına ihtiyaç duyacaktır.Genelde birçok olguda beta hücreleri tamamen hasar gördükten sonra insülin tedavisine başlanılmaktadır.
Eğer diyabet e bağlı komplikasyonların önüne geçilmek isteniyorsa HbA1c düzeyleri %6 düzeyinin altında hedeflenmelidir , bunu sağlamak için de insülin kullanımı gerekecektir.
Tip 2 diyabet olgularının çoğu insülin kullanmak istemezler, eğer kullanılacaksa da en az enjeksiyon sayısını tercih ederler, genelde iki enjeksiyonla 70/30 karışım insülinler kullanılır ancak şeker kontrolleri iyi sağlanamayabilir.
İnsülin pompası , insülin ihtiyacını karşılamada etkin bir yöntemdir,tek tip insülin kullanılır,bazal ihtiyaç sağlanır,ve her öğünde bolus doz uygulanır.
Yapılan çalışmalarda tip 2 diyabet olgularının çok sayıda enjeksiyon yerine insülin pompasını tercih ettikleri görülmüş.
Tip 2 diyabet olgularında yatmadan önceki şeker düzeyleri normalken bile sabah şeker yükselmeleri sık görülür, önceleri antidiyabetikler bu yükselmeleri karşılarken zamanla insülin ihtiyacı doğacaktır.İnsülin enjeksiyonlar halinde kullanılabileceği gibi, pompa ile de verilebilir.
Çalışmalarda tip 2 diyabet olgularında sabah şeker yükselmelerini karşılamak için insülin miktarında % 40 lık arttırım gerekliliği saptanmıştır,bunu sağlamada insülin pompası enjeksiyona göre daha etkin dozlamayı sağlayabilir.Şeker kontrolünde pompa kullanılırken daha az insülin kullanılır,hipoglisemi daha az görülür-buna bağlı fazladan tüketim de azalır, böylece kilo alımı da daha az olur.
İnsülin pompası açlık kan şekerinin kontrolünde , sabah değerlerinin düzenlenmesinde ve öğünleri karşılanmasında etkin dozlamayı sağlar, ve HbA1c düzeylerini düşürür.
İnsülin pompası, tip 2 diyabet olgularında, HbA1c seviyeleri % 7 üzeri ise,hipoglisemi atakları sık oluyorsa, şeker düzeyleri ciddi oranlarda düzensiz seyrediyorsa, sabah ölçümleri 200 mg/dl üzeriyse düşünülmeli dir.
( Tip 2 diyabet, antidiyabetikler,insülin, metformin, kan şekeri, HbA1c, insülin direnci,insülin pompası )